مناطق گردشگری گرگان
ناهارخوران منطقه اي جنگلي در حدود ۴ كيلومتري جنوب شهر گرگان، يكي از نقاط گردشگري ايران و استان گلستان به شمار مي رود كه داراي شهرتي ملي است به طوري كه براي بسياري نام گرگان، ناهارخوران را در ذهن تداعي مي كند.
درختان سر به فلك كشيده جنگل باستاني همراه با امكانات گردشگري ناهارخوران، تفرجگاهي زيبا با چشم اندازي ديدني را در منطقه ايجاد كرده كه نه تنها مردم استان بلكه گردشگران بي شماري در تمام ايام سال و بخصوص تعطيلات نوروز و تابستان به آن روي مي آورند. به همين سبب كمتر گردشگر و مسافري است كه به شهر گرگان سفر كرده و يكبار به ناهارخوران نرفته باشد.
از روایت های قدیمی نیز چنین بر می آید که حجاج گرگانی که برای زیارت خانه کعبه به مکه عزیمت می کردند و یا برای زیارت بارگاه امام رضا به مشهد مشرف می شده اند در راه بازگشت کاروان از کوه های جنوب گرگان به منطقه زیارت می رسیده اند و در آنجا پس از چندین ماه دوری ، اطرافیان آنان به استقبال آنان می رفته اند و در منطقه فعلی ناهار خوران جهت صرف ناهار توقف می کرده اند که امروزه به ناهار خوران مشهور شده است.
اين پارك در 150 كيلومتري شرق گرگان واقع شده است و مساحت آن 91895 هكتار است. پارك ملي گلستان نخستين پاركي است كه در ايران عنوان پارك ملي را به خود اختصاص داده است. اين پارك با داشتن اقليم هاي متفاوت و مناطق زيستي متنوع جنگلي، استپي و چشم اندازها و مناظر متبوع طبيعي از جمله جاذبه هاي گردشگري استان گلستان محسوب مي گردد. اهميت آن از نظر محققين و دانش پژوهان به لحاظ دست نخوردگي جوامع زيستي، گياهي و جانوري و اكوسيستم هاي طبيعي، به عنوان ميراث طبيعي و تنوع ژنتيكي بسيار زياد است.
اين پارك در جنوب غربي شهر گرگان به فاصله 3 كيلومتري شهر واقع شده است. پارك جنگلي النگ دره در دامنه جنگل هاي انبوه شمالي از پوشش درختان منحصراً جنگلي برخوردار بوده و رودخانه اي از وسط آن مي گذرد.
تپه قلعه خندان مربوط به دوره ساسانیان و دورانهای تاریخی پس از اسلام است و در گرگان، میدان مازندران، جبهه جنوبی خیابان عدالت واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۰ بهمن ۱۳۶۴ با شمارهٔ ثبت ۱۷۰۱ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیدهاست.تپه قلعه خندان در جنوب غربی شهر گرگان قرار دارد و برای نخستین بار ژاک دمرگان در سال ۱۸۹۶ میلادی از این تپه بازدید و نقشه و تصاویری چند از تهیه نمود. در سال ۱۳۸۸ گروه باستان شناسی، میراث فرهنگی استان گلستان در آن گمانههای به منظور لایه نگاری و مشخص کردن سازههای معماری آن انجام داد. آثار بدست آمده شامل خشتهای ۸×۳۸×۳۸ سانتی متری متعلق به اواخر دوره ساسانی و آثاری از قرون اولیه اسلام تا دوره صفویه بود. این قلعه تا دوره صفویه در درون برج و باروی استرآباد قرار داشته و بعد از تخریب آن در دوره افشاریه، برج و باروی جدیدی در دوره قاجاره کشیده شد که قلعه خندان در بیرون از شهر قرار داشتهاست.
اين پارك در 23 كيلومتري شرق گرگان در كنار جاده اصلي ترانزيت واقع شده و مساحت آن 650 هكتار است. بخش اعظم پارك جنگلي قرق در محيط جلگه اي قرار گرفته و داراي امكانات تفرجي است. اين پارك محل نگهداري گوزن هاي بومي جنگل هاي شمال ايران است.
وجود خليج گرگان با وسعت 68800 هكتار كه به طول 5/6 كيلومتر از دريا منفك گرديده از مهمترين محورهاي داراي قابليت توريستي است. سواحل جنوبي و شرقي درياي خزر برخلاف سواحل شمالي آن هيچ گاه دوره يخبندان ندارد، لذا پيوسته شرايط جلب توريست داشته و آماده انجام همه گونه ورزش آب است. خليج گرگان به همراه شبه جزيره ميانكاله به عنوان پناهگاه حيات وحش به علت داشتن اهميت زيستي زياد يكي از ذخيره گاه هاي زيست كره در جهان به ثبت رسيده است. جزيره آشوراده نيز يكي از مكان هاي مهم جلب توريست در ساحل شرقي درياي خزر است. ضمناً اين جزيره يكي از مهمترين مراكز خاويار در شمال كشور مي باشد.
اين آبشار در 5 كيلومتري جنوب شهر علي آباد (فاصله زمانی بیست دقیقه از گرگان) در محل تفرجگاه عمومي شهر واقع شده است. اين تفرجگاه با داشتن امكاناتي براي جلب توريست، از مهم ترین منابع تفرجي استان گلستان محسوب مي شود.
تپه ای مشرف، دارای چشم انداز وسیعی بر شهر گرگان و از معدود تفریحگاه های این شهر است که از قدیم به عنوان یک تفرجگاه مورد استفاده قرار می گرفته است.این تپه جنگلی که بخشی از تجهیزات صدا و سیما نیز بر آن قرار دارد، در مقطعی شاهد پاک تراشی جنگل بود که با درخت کاری مجدد، در سال های اخیر دوباره تفریحگاهی برای مردم و میزبانی برای برخی از گونه های جانوری بومی شده است.
جهت رسيدن به اين ارتفاعات در مبدا خروجي غرب گرگان از ميدان بسيج به سمت كارخانه شير پاستوريزه رفته و پس از طي يك جادهي اسفالته پر پيچ و خم با سربالايي زياد به مسافت حدود 3 كيلومتر به بالاترين نقطه ارتفاعات ميرسيم. چشم انداز اطراف اين مسير شامل جنگل هاي مصنوعي از سرو و كاج، درختچههاي طبيعي، پوشش مرتعي و جنگلهاي انبوه است. در بلندترين نقطه آن وزش باد بطور مستمر وجود دارد كه ناشي از اختلاف فشار بين دو دامنهي سايه و آفتابي و همچنين بين كوه و دره ميباشد. هنگاميكه در بلندترين نقطه ايستادهايم، مناظر بديعي از گستره شهر گرگان، معابر آن، روستاهاي مجاور شهر و روستاهاي دوردست، جادههاي منتهي به شهر، جادههاي بين روستاها، درهها با جنگلهاي انبوه در جنوب شهر، مزارع كشاورزي، ابنيه مذهبي، فرودگاه، آببندان محمد آباد به وضوح نمايان است و حتي بخشي از خليج گرگان قابل مشاهده ميباشد
امامزاده نور مربوط به سدهٔ ۹ ه. ق. است و در شهرستان گرگان، بخش مرکزی، محله سرچشمه گرگان واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۰ خرداد ۱۳۲۱ با شمارهٔ ثبت ۳۴۶ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.امامزاده اسحاق معروف به امامزاده نور که نسبت آن به حضرت موسی کاظم منتهی می گردد و از ابنیه قرن نهم هجری (دوره سلجوقی) محسوب می شود بهترین ارزیابی تاریخی از این زیارتگاه توسط سوکک p.p.soucek در دوران پر اهمیت معماری ایرانی است .
درمسیر خروج از شهر گرگان از سمت جنوب پس از گذر از منطقه گردشگری و تفریحی ناهارخوران به جاده ای زیبا و جنگلی می رسیم كه مسافران را با خود به یكی دیگر از زیبایی های گلستان می رساند.
به روستای ییلاقی «زیارت» كه در میان دو دامنه كوهستانی و جنگلی قرار گرفته و در تابستان ها بدلیل هوای خنك و معتدل و در زمستان ها بدلیل برف با وجود قرار گرفتن در نزدیكی منطقه ای كه هوای معتدل دارد همواره مد نظر گردشگران و مسافران است.
زیارت در ارتفاع یك هزار متری از سطح دریا در ۱۷كیلومتری جنوب شهر گرگان واقع شده است، این روستا ازشمال به «ناهارخوران» و ارتفاعات «بندسر» و «خمام شهر»، از شرق به ارتفاعات «خال دره»، از غرب به ارتفاعات «ادیم» و «مازوكش» و «كمرسر» و از جنوب به آبشار و ارتفاعات پوشیده از جنگل محدود می شود.از مجموع جاذبه های این روستا آبگرم آن با خواص درمانی و نیز وجود امامزاده جلوه خاصی به این منطقه و توانایی خاصی برای پذیرش مهمان از سراسر كشور داده است.گفتنی است وجود امامزاده عبدالله در این روستا باعث شده تا نام «زیارت» بر آن گذاشته شود. روستای تفریحی، توریستی زیارت از جمله روستاهای بسیار قدیمی شهرستان گرگان است كه دارای قدمت تاریخی و جاذبه های گردشگری طبیعی فراوانی است.
روستای زیارت در دره رودخانه «خاصه رود» قرار دارد و در دامنه رود گسترش یافته است، اما رشد روستا به دلیل شیب تند زمین و وجود مراتع و جنگل ها در بالادست در این بخش ها متوقف شود.در این میان آبگرم زیارت با خواص درمانی كه در حاشیه جنوبی روستای زیارت در مجاورت امامزاده عبدالله قرار دارد. دانشنامه گلستان در مورد نام قدیمی این آبگرم از آن به نام «گرماندو و گرماب» نام می برد.
خواص درمانی آب های گرم بیشتر از مواد معدنی آنها است، اگر آب چشمه ها در ازای هر یك لیتر بیش از یك گرم مواد معدنی داشته باشد به آن چشمه های آب معدنی می گویند. در این زمینه گفته می شود اكثر چشمه های آبگرم چشمه های آب معدنی هستند زیرا آب آن ها به دلیل دمای بالا قدرت انحلال زیاد داشته و در نتیجه مواد معدنی آن به بیش از یك گرم در لیتر می رسد.
همچنین به گفته اهالی زیارت آبگرم این روستا آرام بخش بوده و برای انواع بیماری های پوستی و درد مفاصل مفید است. چشمه آبگرم زیارت كه در محدوده حفاظت شده جهان نما قرار دارد در بین حدود ۷۰چشمه این محدوده از پرآب ترین آن ها است. آبگرم روستای زیارت كه تنها چشمه آبگرم در استان گلستان است دارای آب صاف و زلال و فاقد طعم و بوی تند و خاص بوده و گرمای ملایم و مطبوعی دارد.
این ابگرم دارای چهار مظهر و چهار خروجی است كه به فاصله حدود ده تا بیست متر قرار گرفته است. به گفته وی اولین مظهر چشمه زیر تخته سنگی است كه روی آن كتیبه كوچكی به ابعاد ۱۵در ۲۰سانتی متر بوده و به خط عربی تاریخ ۱۰۳۵را نشان می دهد، مظهر دوم به فاصله ۲۰متر در جنوب این مظهر قرار دارد و دو مظهر دیگر هر یك با فاصله ده تا ۱۵متر از زیر بدنه تراشه طبیعی جاری هستند.
گفتنی است روستای ییلاقی زیارت همچنین بعنوان یكی از ده روستای دارای بافت باارزش تاریخی كشور معرفی شده است. این روستای باستانی به دلیل قرارگرفتن در بستر سرسبز و زیبای استان گلستان و روی شیب تپه به طور طبیعی از مناظر و چشم اندازهای زیبای جنگل ها و مراتع اطراف بهره مند است و وجود امامزاده، چشمه آبگرم و آبشار ازویژگی های خاص روستای زیارت گرگان به شمار می رود. روستای زیارت با وجود جاذبه های بسیار به توجه بیشتری نیاز دارد و حمایت از سرمایه گذاران برای ایجاد امكانات اقامتی و استفاده از این آبگرم در این زمینه تا حدودی تاثیرگذار خواهد بود.
آبشار رنگو گرگان و جنگل زيباي رنگو (رينگو) در پانزده کيلومتري جنوب غربي گرگان واقع است. اين آبشار و چشمه زيبا از مسير پارک جنگلي و روستاي توشن در پنج کيلومتري جنوب گرگان قابل دسترسي است. از کوچه هاي روستاي توشن، راه جنگل پيداست. هر کوچه اي به جاده اي خاکي و مزارعي ختم مي شود که تا چندي پيش، بخشي از جنگل بوده اند .پس از پيمودن دو کيلومتر، از روستاي توشن و عبور از مسيري خاکي در ميان بوته هاي تمشک و درختان بلند، به کنار رودخانه اي مي رسيم که از چشمه هاي زلال جنگل و ارتفاعات رنگو سرچشمه مي گيرد. جنگلي که از روستاي توشن ما را به مناطق ديگر مي رساند، رنگو نام دارد.
كاخ شهر گرگان پس از مرمت به كاخ موزه گرگان تبديل شد. اين بنا كه در دو طبقه به سبك اروپايي در سال 1317ه.ش به دستور رضاخان در كنار مجموعه اي از ساختمان هاي اداري ساخته شده است. كاخ شهر گرگان با قدمتي بيش از70 سال در سال ۱۳۴۳ه.ش. به عنوان بيست و چهارمين موزه كشور و نخستين موزه شمال كشور مطرح بوده كه در سال 1336ه.ش. به ثبت آثار ملی رسیددر حال حاضر، در طبقه همكف اين كاخ فقط تعدادی شی كشف شده از شهر تاریخی جرجان به نمایش گذاشته شده و در عین حال بخش مشاهیر شامل تندیس چند از اندیشمندان و نام آوران جرجان و استرآباد در این طبقه قرار دارد و به بخش مشاهیر مشهور است. در طبقه بالا با اشياي مربوط به دوره پهلوي دوم تجهيز شده است. اين كاخ در پارك شهر گرگان واقع شده است.
اين کاخ در شهر گرگان واقع شده و بنا به روايتى در سال ۷۹۵ هـ.ق به وسيله اميرتيمور در ساحل رودخانه ساخته شده است. برخى از سياحان و جغرافىدانان از اين کاخ نام بردهاند که از آن جمله مىتوان به حافظ ابرو اشاره کرد. طبق گفتهٔ وى اين کاخ بعد از اينکه امير تيمور سراسر مازندران را مورد تاخت و تاز قرار داد.
مرجع گردشگری www.tourismpedia.ir